Prostat kanseri erkek üreme sisteminde ceviz büyüklüğünde bir bez olan prostatın dokusundan gelişir.  Prostat bezi;  mesanenin altında,  rektumun önünde yer almaktadır.  Prostat kanseri erkeklerde en yaygın görülen kanserdir ve özellikle 60 yaşından sonra görülme olasılığı daha da artmaktadır.

Bulguları: Prostat kanseri genellikle hiçbir belirti vermeksizin sessiz seyreder. Bu yüzden hasta genellikle kendisinin prostat ile bir sorunu olmadığını düşünür. Prostatın kanser dışı  iyi huylu büyümesinde görülen idrar yapma zorluğu  prostat kanserinde çoğu kez görülmez. Bu sessiz seyir nedeniyle 50 yaşın üstündeki erkekler ve ailesinde birinci derece yakınında prostat kanseri olanlar ise 40 yaşında sonra yılda bir kez olmak üzere düzenli olarak Üroloji uzmanına muayene olmalıdırlar.

Tanısı: Üroloji uzmanı prostatınızdaki kanseri düşündüren şüpheli bir sertliği tespit etmek için mutlaka parmakla makattan prostat muayenesi yapmalıdır. Bu yapılmadan yapılacak tüm testlerde yanılma olması çok yüksektir. Bunun dışında PSA denilen bir kan testi yine yapılmalıdır. Şüphelenilen hastalarda makattan girilerek yapılan bir ultrason eşliğinde alınacak  biyopsi ile kesin tanıya gidilmeye çalışılınır.  Üroloji uzmanınızın bu konuda deneyimli nve bu alanda çalışıyor olması kanser tespit oranlarını arttırmaktadır.

Evrelemesi: En yaygın kullanılan evreleme sistemi American Joint Committee On Cancer(AJCC) tümör, nod, metastaz (TNM) klasifikasyonu;  AJCC evrelemesi bize prognoz ve bulunduğu evredeki yaygınlığı hakkında bilgi verebilir.
Prostat kanserinin evresini belirlerken tarama yapan doktorun ilk basamakta klinik bir evre belirlemesi gerekir. Klinik evre temel olarak fizik muayene ve genellikle kemik taraması ve Bilgisayarlı tomografi, nadiren de PET  gibi görüntüleme yöntemleri ile belirlenmelidir.  Bu testler doktora tümörün boyutu ve lokalizasyonu (T kategorisi) ve lenf nodlarının tutulumu (N kategorisi) veya vücuda yayılımı (M kategorisi) hakkında bilgi verecektir (tablo 1 ) . Evre tam olarak cerrahi ya da biyopsi ile alınmış dokuyu inceleyen patolog tarafından teyit edilebilir. Bu son evre patolojik evre olarak adlandırılır.

Patolog aynı zamanda prostat kanserinin grade’ ini belirten Gleason skorunu ve tümör dokusunun normal dokuya benzerliğini belirlemelidir. Gleason skorlaması 2-10 arası numaralandırılır. Düşük skorlar tümörün normal dokuya daha çok benzediğine, yüksek skorlar ise daha az diferansiasyon ve daha az normal dokuya benzerlik olduğunu belirtir.
Yüksek gleason skorunda tümörün yayılma olasılığı artmıştır. Bu bize yüksek gleason skorunun daha saldırgan ve düşük gleasonlu tümörlere göre daha kötü seyirli olduğunu gösterir. Bu, skorlama evreleme işleminin bir parçasıdır çünkü tümörün yayılabilirliği ve uygun tedavi seçimi konusunda bize bilgi verir.

Ameliyat öncesi PSA seviyesi kanserin durumu hakkında ön bilgi veren ve evrelemede yeri olan bir faktördür. Düşük PSA seviyeleri yaşamın daha iyi olduğunu gösterir.

AJCC sınıflaması, gleason skoru, PSA seviyesi hastalığın evrelemesinde beraber kullanılır. (tablo 2 ). Bazı doktorlar prostat kanserini evre A, B,C ve D diye ayıran eski bir evreleme sistemi olan Whitmore-Jewett sistemini kullanırlar. Hastalar doktorlarına kullandıkları evreleme sistemini sormakta cesaretlendirilmeli veya AJCC sınıflamasına göre daha fazla bilgi ve prognoz açısından bilgilendirilmelidir.